11 พ.ค. 2569
AI แทนครูไม่ได้! “ประเสริฐ” กางแผน ศธ.ปี 70 รับโจทย์ใหญ่การศึกษาไทยยังต่ำกว่ามาตรฐาน OECD
“ประเสริฐ” กางทิศทางการศึกษาไทยปี 2570 ย้ำ AI เป็นเพียงเครื่องมือช่วยเรียนรู้ ไม่อาจทดแทนบทบาทครู พร้อมเร่งแก้ปัญหาเด็กหลุดจากระบบกว่า 6 แสนคน ลดภาระครูและปรับแนวทางแนะแนวการศึกษา ยอมรับโจทย์ใหญ่คุณภาพการศึกษาไทยยังต่ำกว่ามาตรฐาน OECD
เมื่อวันที่ 18 พฤศจิกายน 2569 นายประเสริฐ จันทรรวงทอง รัฐมนตรีว่าการกระทรวงศึกษาธิการ (ศธ.) เปิดเผยถึงทิศทางการศึกษาไทยในปี 2570 โดยยอมรับว่า แม้คุณภาพการศึกษาไทยจะดีขึ้นกว่าเดิม แต่ยังต่ำกว่ามาตรฐานขององค์การเพื่อความร่วมมือทางเศรษฐกิจและการพัฒนา (OECD) ขณะที่ยังมีเด็กและเยาวชนหลุดออกจากระบบการศึกษาประมาณ 600,000 คน ซึ่งเป็นอีกหนึ่งโจทย์สำคัญที่กระทรวงต้องเร่งแก้ไข โดยตั้งเป้าลดจำนวนเด็กที่หลุดจากระบบให้ได้มากขึ้น ทั้งนี้ ศธ.จะเดินหน้าขับเคลื่อน 5 นโยบายหลักภายใต้แนวคิด “All for Education” ต่อเนื่องจากปีที่ผ่านมา ครอบคลุมการลดภาระงานครู ลดความเหลื่อมล้ำทางการศึกษา ยกระดับการเรียนรู้ให้สอดคล้องกับโลกความเป็นจริง สร้างความปลอดภัยในสถานศึกษา และผลักดันพระราชบัญญัติการศึกษาแห่งชาติฉบับใหม่ โดยมุ่งให้การดำเนินนโยบายส่งผลถึงห้องเรียนและเกิดประโยชน์กับผู้เรียนโดยตรง

สำหรับการลดภาระงานครู นายประเสริฐระบุว่า เป็นหนึ่งในนโยบายที่ดำเนินการไปแล้วและได้ผลตอบรับที่ดีจากครูผู้สอน โดยปรับลดตัวชี้วัดการรายงานผลจากเดิม 141 ตัว เหลือไม่ถึง 40 ตัว เพื่อลดภาระงานเอกสารและการรายงานที่ซ้ำซ้อน เปิดโอกาสให้ครูมีเวลาอยู่ในห้องเรียน วางแผนการสอน และดูแลนักเรียนมากขึ้น ส่วนการลดความเหลื่อมล้ำทางการศึกษา กระทรวงอยู่ระหว่างพิจารณาปรับการจัดสรรงบประมาณรายหัวให้เกิดความเป็นธรรมมากขึ้น โดยเฉพาะโรงเรียนขนาดเล็กที่มีข้อจำกัดด้านทรัพยากร
รวมถึงการค้นหาเด็กและเยาวชนที่หลุดออกจากระบบการศึกษาประมาณ 600,000 คน เพื่อประเมินแนวทางช่วยเหลือให้เหมาะสมกับช่วงวัย ความถนัด และข้อจำกัดของแต่ละครอบครัว นายประเสริฐระบุว่า หลังค้นพบเด็กที่หลุดจากระบบแล้ว จะต้องมีการแนะแนวเส้นทางการเรียนให้เหมาะสมกับแต่ละคน เนื่องจากเด็กบางส่วนจำเป็นต้องมีรายได้ช่วยเหลือครอบครัว จึงอาจเลือกเรียนควบคู่กับการทำงาน หรือศึกษาต่อในสายอาชีพ เพื่อให้ยังมีโอกาสได้รับการศึกษาและเตรียมความพร้อมเข้าสู่ตลาดแรงงาน
ขณะเดียวกัน การนำเทคโนโลยีและปัญญาประดิษฐ์ (AI) มาใช้ในการศึกษาก็เป็นอีกประเด็นที่ต้องให้ความสำคัญ โดยนายประเสริฐมองว่า AI ไม่สามารถทดแทนครูได้ทั้งหมด แต่สามารถเป็นเครื่องมือช่วยสนับสนุนการเรียนรู้ได้ อย่างไรก็ตาม เด็กยังจำเป็นต้องมีพื้นฐานการคิด วิเคราะห์ และแก้ปัญหาด้วยตนเอง ไม่ควรพึ่งพา AI เพียงอย่างเดียว โดยเฉพาะทักษะพื้นฐานอย่างการอ่านและการคำนวณ นักเรียนควรเข้าใจหลักการและมีวิธีคิดด้วยตนเองก่อนใช้เทคโนโลยีเป็นตัวช่วย พร้อมเตรียมพัฒนากรอบการเรียนรู้ด้านความฉลาดรู้เท่าทัน AI หรือ AI Literacy เพื่อให้เด็กไทยสามารถใช้ AI ได้อย่างรู้เท่าทันและมีจริยธรรม รวมถึงระมัดระวังข้อมูลที่ผิดพลาดและข่าวปลอม

อีกประเด็นที่กระทรวงให้ความสำคัญคือการแนะแนวการศึกษาก่อนจบระดับมัธยมศึกษา เนื่องจากนักเรียนต้องตัดสินใจเลือกเส้นทางศึกษาต่อระหว่างสายอาชีพกับระดับมหาวิทยาลัย โดยนายประเสริฐระบุว่า ปัจจุบันนักเรียนเลือกเส้นทางมหาวิทยาลัยมากกว่าสายอาชีพในสัดส่วนประมาณ 70:30 ขณะที่ตลาดแรงงานยังต้องการทักษะเฉพาะทาง โดยเฉพาะในอุตสาหกรรมใหม่ ๆ กระทรวงจึงให้ความสำคัญกับบทบาทของครูแนะแนวในการช่วยให้นักเรียนมองเห็นความถนัด ความสนใจ และเป้าหมายในอนาคตของตนเอง ควบคู่กับข้อมูลความต้องการของตลาดแรงงาน เพื่อให้การเลือกเส้นทางการศึกษาเป็นการตัดสินใจที่สอดคล้องกับความสามารถและโอกาสในการทำงาน สำหรับการเรียนสายอาชีพ กระทรวงได้ส่งเสริมหลักสูตรทวิศึกษา ซึ่งเปิดโอกาสให้นักเรียนเรียนควบคู่กับการฝึกปฏิบัติงานจริงในสถานประกอบการ โดยนักเรียนจะได้รับผลตอบแทนจากการทำงาน และสามารถสะสมหน่วยกิตได้ เพื่อเพิ่มความพร้อมก่อนเข้าสู่ตลาดแรงงานหลังสำเร็จการศึกษา
ด้านความปลอดภัยในสถานศึกษา กระทรวงได้จัดตั้งศูนย์พิทักษ์สิทธิและความปลอดภัยของเด็ก พร้อมพัฒนาแอปพลิเคชันและระบบให้คำปรึกษาตลอด 24 ชั่วโมง เพื่อเป็นช่องทางรับเรื่องและให้ความช่วยเหลือเกี่ยวกับปัญหาความปลอดภัยของนักเรียน ซึ่งเป็นอีกหนึ่งนโยบายที่กระทรวงระบุว่าจะดำเนินการอย่างต่อเนื่อง
สำหรับแผนงานสำคัญในปี 2570 นายประเสริฐระบุว่า กระทรวงเตรียมพัฒนาระบบฐานข้อมูลกลางด้านการศึกษา ผ่านแอปพลิเคชัน Edu Pass เพื่อเชื่อมโยงข้อมูลจากหน่วยงานต่าง ๆ ภายในกระทรวงที่เดิมมีฐานข้อมูลแยกกัน โดยปัจจุบันดำเนินการไปแล้วประมาณ 50% ซึ่งคาดว่าจะช่วยให้กระทรวงมีข้อมูลที่เชื่อมโยงและแม่นยำขึ้น สำหรับใช้ประกอบการวางแผนและกำหนดทิศทางการศึกษาในอนาคต นอกจากนี้ ยังเตรียมนำระบบ EOC มาใช้บริหารจัดการงานด้วยเทคโนโลยีดิจิทัล โดยตั้งเป้าให้ทุกหน่วยงานภายในกระทรวงใช้งานได้อย่างสมบูรณ์ 100% ในช่วงต้นปี 2570 เพื่อช่วยลดขั้นตอนการทำงานที่ซ้ำซ้อน เพิ่มความคล่องตัวในการบริหารจัดการ และลดเวลาและค่าใช้จ่ายในการดำเนินงาน

ขณะเดียวกัน กระทรวงเตรียมผลักดันพระราชบัญญัติการศึกษาแห่งชาติฉบับใหม่ เพื่อปรับโครงสร้างและวางกรอบนโยบายการศึกษาให้ทันต่อการเปลี่ยนแปลงของสังคมและเทคโนโลยี รวมถึงเตรียมปรับหลักสูตรการเรียนการสอน ส่งเสริมการเรียนภาษาที่ 2 และพัฒนากรอบการเรียนรู้ด้าน AI พร้อมวางแผนยกระดับผลสัมฤทธิ์ทางการศึกษาเพื่อเตรียมความพร้อมสำหรับการประเมิน PISA ในปี 2029
อย่างไรก็ตาม เมื่อประเมินคุณภาพการศึกษาไทยในภาพรวม นายประเสริฐยอมรับว่า แม้สถานการณ์จะดีขึ้นกว่าเดิม แต่ยังต่ำกว่ามาตรฐาน OECD โดยกระทรวงใช้ผลการประเมิน PISA และมาตรฐานด้านการศึกษาของ OECD เป็นข้อมูลประกอบการวิเคราะห์จุดที่ต้องปรับปรุง ทั้งด้านการอ่านและทักษะพื้นฐานอื่น ๆ พร้อมย้ำว่ายังไม่ใช่ระดับที่น่าพึงพอใจ และจำเป็นต้องเดินหน้าพัฒนาต่อไป
นอกจากการพัฒนาการศึกษาในประเทศแล้ว ประเทศไทยยังอยู่ระหว่างเตรียมความพร้อมเป็นเจ้าภาพจัดการประชุม Global Education Meeting (GEM) ในปี 2570 ร่วมกับองค์การสหประชาชาติ ณ กรุงเทพมหานคร ซึ่งเป็นเวทีหารือด้านการศึกษาในระดับนานาชาติ โดยนายประเสริฐคาดหวังว่า การประชุมครั้งนี้จะเป็นโอกาสในการแลกเปลี่ยนแนวทางและส่งเสริมศักยภาพด้านการศึกษาของประเทศ
ทั้งนี้ นายประเสริฐได้กล่าวทิ้งท้ายว่า การเปลี่ยนแปลงของเทคโนโลยีและสังคมทำให้ระบบการศึกษาต้องปรับตัวอย่างต่อเนื่อง และการศึกษาไม่ใช่ภารกิจของกระทรวงศึกษาธิการเพียงหน่วยงานเดียว แต่ต้องอาศัยความร่วมมือจากทุกภาคส่วน ทั้งหน่วยงานภาครัฐ ครู นักเรียน ผู้ปกครอง ชุมชน และประชาชน เพื่อร่วมกันพัฒนาคุณภาพการศึกษาและเตรียมความพร้อมให้เด็กไทยรับมือกับโลกที่เปลี่ยนแปลง
20 พ.ย. 2569
35 views
EP อื่นๆ
11 พ.ค. 2569
8 พ.ค. 2569
8 พ.ค. 2569
8 พ.ค. 2569
ช่อง 3 ตามติดข่าว วันที่ 8 พฤษภาคม 2569
8 พ.ค. 2569
8 พ.ค. 2569
8 พ.ค. 2569
7 พ.ค. 2569
ช่อง 3 ตามติดข่าว วันที่ 7 พฤษภาคม 2569
7 พ.ค. 2569
6 พ.ค. 2569
ช่อง 3 ตามติดข่าว วันที่ 6 พฤษภาคม 2569
5 พ.ค. 2569
ช่อง 3 ตามติดข่าว วันที่ 5 พฤษภาคม 2569
4 พ.ค. 2569
ช่อง 3 ตามติดข่าว วันที่ 4 พฤษภาคม 2569
2 พ.ค. 2569
1 พ.ค. 2569
1 พ.ค. 2569